Vücudumuza sayısız faydası bulunan C vitamini, insanın en çok ihtiyacı olan vitaminler arasındadır. C vitamini bulunan meyvelerin sayısı oldukça fazladır ve bir çoğuna kolay erişilebilir.

C vitamini sebze, meyve, içecek gibi tüm besin ağındaki belirli besinlerde bulunur. Özellikle bazı meyvelerin C Vitamini yoğunluğu oldukça fazla olup, C Vitamini eksikliği olan ya da doğal C Vitamini ihtiyacımız için bu meyveleri oldukça sık tüketmeye önem göstermeliyiz.

C Vitamininin bulunduğu meyvelerin bir çoğununun fiyatlarının da uygun oluşu, ekonomik seviyesi orta derecede olan ailelerin de kolay erişimini sağlar. C Vitamininin bilimsel ismiyle askorbik asit'in kimyasal formülü ise C6H8O6 dır. Bilinen en yoğun C Vitamini içeren meyve, kakadu bölgesinde yetişen bir erik cinsi olan kakadu eriğidir. 100 gram kakadu eriğinde 1 ila 5.3 gram C Vitamini olduğu bilinmektedir. Ayrıca açerola kirazı, yabani iğde, hint bektaşi üzümü, kuşburnu ve guava meyveleri de C Vitamininin yoğun olarak bulunduğu meyvelerdir. Portakalda C Vitamini açısından oldukça yoğundur fakat aşağıdaki listemizde görüleceği üzere portakal meyvesinin C vitamini miktarından daha fazla miktarda C Vitamini içeren birçok meyve vardır. Erişimi en kolay ve en yoğun C vitamini bol meyveler ise kuşburnu, kivi ve çilek olarak sıralanabilir.

C vitamini birçok farklı meyvede farklı oranlarda bulunur. Meyvelerin içerdikleri C Vitamini oranlarını aşağıdaki tablodan inceleyebilirsiniz.

C Vitamini Bulunan Meyveler ve C Vitamini Oranları
SıraMeyve ResmiMeyve İsmi100 gramda bulunan C Vitamini
1Kakadu Eriği1 ila 5.3 g
2Açerola Kirazı1.677 g
3Yabani İğde0.695 g
4Hint Bektaşi Üzümü0.445 g
5Kuşburnu0.426 g
6Guava0.228 g
7Siyah Frenk Üzümü0.200 g
8Kırmızı Frenk Üzümü0.080 g
9Kivi0.090 g
10Liçi0.070 g
11Doğal Trabzon Hurması0.060 g
12Çilek0.060 g
13Portakal0.050 g
14Kavun0.040 g
15Greyfurt0.030 g
16Ahududu0.030 g
17Mandalina0.030 g
18Mango0.028 g
19Böğürtlen0.021 g
20Üzüm0.010 g
21Kayısı0.010 g
22Erik0.010 g
23Karpuz0.010 g
24Muz0.009 g
25Havuç0.009 g
26Avokado0.008 g
27Kiraz0.007 g
28Şeftali0.007 g
29Elma0.006 g
30Yabani Acı Kiraz0.005 g
31Armut0.004 g
32İncir0.002 g
33Kuru Üzüm0.002 g
34Yaban Mersini0.001 g
35Muşmula0.0003 g



Günlük yaşamın bir parçası haline gelen kolanın zararları nelerdir? İçinde neler bulunur? Vücudumuzu nasıl etkiler?

Ülkemizde kişibaşı yıllık kola (cola) tükemi yaklaşık 40 litre. Bu rakam Avrupa birliği ülkeleri ortalamasının aşağısında kalıyor (70 litre). Ancak Cola'nın zararları göz önünde bulundurulduğunda ortaya çıkan manzara oldukça düşündürücü.

Öncelikle Cola'nın içinde bulunan maddelerden birkaçını ve bu maddelerin vücudumuza etkilerini inceleyelim;

- Kafein: Huzursuzluk, sinirlilik, heyecan, uyku bozukluğu, yüz kızarıklığı, fazla idrar ve sindirim şikayetleri gibi rahatsızlıklara neden olabilir. 250 mgr'dan daha yüksek dozlarda ise kas seyirmesi, düşünce ve konuşmanın düzensiz akması, yorgunluk, duymama ve el titremesi görülür. Kafein, sindirim sistemi ve kalp rahatsızlıklarının gelişmesine ve ağırlaşmasına neden olabilir. Üst karın ağrıları, bazen peptik ülser ve kanamalar oluşabilir. Aşırı dozlarda ise ritim bozukluğu eklenebilir, tansiyon düşer ve kan dolaşımı durabilir. Bağımlılık yapıcı etkisi vardır.

- Şeker: İçinde fazla miktarda şeker bulunan Cola, bu yönüyle diş çürümelerine, obeziteye, bağışıklık sistemine, kan şekerinin yükselmesine, diyabet, kalp ve dolaşım hastalıklarına etki ediyor.

- Karbondioksit Gazı: Sağlığa zararlı bir gaz olup, yüksek oranda alınması ani ölümlere neden olur.

- Yapay Tatlandırıcılar: Aspartam E951, Asesülfan E950, Sakarin E954 gibi maddelerin Alzheimer riski oluşturduğu bildirilmektedir. Özellikle aspartam'ın çocukların zihinsel gelişimlerini olumsuz etkilediği klinik deneylerle ispatlanmıştır.

- Fosforik Asit: İnsan vücudu için oldukça zararlı olan bu asit, Cola'da asit düzenleyici olarak bulunmaktadır. Özellikle genç kadınlarda osteoporoz (kemiklerin kolay kırılması) hastalığı riskini artırmaktadır.

- Alerjik Hidrokarbonlar: Cola'nın yer alan bazı bitki özlerinde alerjik hidorkarbonlar bulunduğu tespit edildi. Hidrokarbonlar, motorlu taşıtlarda kullanılan petrolün, tüm olarak yanmaması etilen (C2H4) ve benzen (C6H6) gibi hidrokarbonların çevreye salınmasına neden olur. Bu hidrokarbonlar, havadaki başka kimyasal maddelerle tepkimeye girdiğinde, gözlere ve solunum yollarına zararlı etkileri olur. Benzen gibi bazı hidrokarbonların kanser yapıcı etkileri de vardır.



Cola'nın etkilerini birde İç ve Kalp Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Canan Efendigil Karatay'ın kaleminden zaman çizelgesinde görelim;

- İlk 10 dakikada: Kanınıza hemen 10 çay kaşığı kadar şeker girer. Bu normal günlük dozun 100 katı kadardır. Bulantınızın olmamasının nedeni içinde bulunan ‘fosforik asiddir’.

- İlk 20 dakikada: Kan şekeriniz aşırı şekilde yükselir. Bunun sonucu pankreasınızda aşırı derecede insülin salgılanır ve kan şekerinin fazlası karaciğerde yağ olarak depolanmaya başlar.

- 40 dakika içinde: Kafeinin tamamı dolaşıma girmiş olur. Kan basıncı yükselir, karaciğerden daha fazla şeker yapılarak kana geçer ve kan şekeri tekrar yükselir.

- 45 dakika içinde: Beyinde dopamin yapımı artar, mutluluk hissi başlar (eroinin etkisine benzer bir etki meydana gelir.)

- 60 dakika içinde: Ani açlık hissi oluşur. Kolaya ve tatlılara saldırırsınız.

Bu kısır döngü devam ettiği süre karaciğer ve göbek yağlanması artar, vücudun tüm hücrelerinde LEPTİN ve İNSÜLİN DİRENCİ gelişir.

Şişmanlık Hastalığını başlatmıştır ve bütün dejeneratif hastalıkların nedenidir.

Depresyon şikayetiyle doktora başvuran bir çok hastada depresifliğin altın tiroit çıkıyor. Psikiyatri uzmanlarına başvuran bu hastalar aslında tiroit hastası olduğunu bilmiyor.

Depresif şikayetlerle psikiyatri bölümüne giden hastalar aslında durumdan habersizdir. Depresyon şikayetini bildiren hastalara test yapılır. Yapılan ilk test ise tiroit hormonu testidir.

Bu yüzden birçok depresyon şikayetiyle psikiyatri servisini ziyaret eden hastalar endokrinologlara yönlendirilir. Psikiyatri hekim bu durumla çok karşılaşır. Bu yüzden depresyon hastası iseniz mutlaka doktora başvurmanız gerekir. Zira tiroit hastası olabilirsiniz.

Tiroit hastalığı nedir?

Tiroit boynun önünde yer alan 20 gram ağırlığın küçük bir dokudur. Temel nedeni iyot eksikliğini olan bu hastalık kansere kadar ilerleyebiliyor. İyot bakımından fakir olan topraklarda yaşadığımızı vurgulayan uzmanlar iyot tüketime dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor. Ailesinde tiroit hastalığı görülen her bireyin ise kontrol edilmesi gerektiği söyleniyor.

İleri yaşlarda sıkça görülen alzheimer hastalığından korunmak için neler yapmamız gerekiyor?

İleri yaşlarda sıkça görülen ve tedavisi güç olan alzheimer için yapılacak en iyi tedavi önceden önlemek olacaktır. Genç yaşlarda hastalık riskinin farkına vararak gerekli önlemlerin alınması gerekir. Peki nedir bu önlemler?

- Dil yeteniğizi geliştirin. Özellikle hayatınızın ilk dönemlerinde dil yeteniğinizi geliştirdiyseniz alzheimer olma ihtimaliniz düşük.

- Serum folat seviyenizi yükseltin. Folik asitten zengin (B 9 vitamini içeren) yiyeceklerle beslenin.

- Akdeniz diyeti ile beslenin. Bol meyve ve sebze tüketin.

- Haftalık 150 dakikayı bulan tempolu yürüyüşler yapın. Ne kadar egzersiz yaparsanız, alzheimerdan uzak durmanız o kadar kolay olur.

- Zihinsel aktivitelerinizi ön planda tutan sosyal ortamlarda bulunun.

- İnsan beyni için önemli bir besin kaynağı olan balığı haftada en az iki gün tüketin.

- Stresten mümkün olduğunca uzak durun.

- Yüksek tansiyon, diyabet, yüksek kolesterol, sigara, şişmanlık gibi hayatınızı olumsuz etkileyecek sağlık problemleri yaşamamak için gerekli önlemleri alın.

Kişinin boyu ile kilosunun ideal olup olmadığının hesaplanması için kullanılan pratik bir hesap yöntemi olan vücut kitle indeksi hakkında hesaplanması, formülü, çocuk yetişkin ve yaşlılarda ideal olan birimleri haberimizde bulabilirsiniz.

Vücut kitle indeksi, (VKİ veya VKE) ile zayıf, normal, aşırı kilolu, obez ya da aşırı obez olup olmadığınızı tespit etmemizi sağlayan bir endeks olup boy ve kilo ölçüleri ile hesaplanır.

Vücut Kitle İndeksi Formülü
Vücut kitle indeksinin formülü iki değişken (boy ve kilo) içerir. 'b'=boy, 'k'=kilo olarak kabul edebilirse;
Vücut Kitle İndeksi VKİ = k/b2 veya VKİ = k/(bxb)

Örnek: Kilosu 90, boyu 1,80 olan bir kişi için;
VKİ=90/(1,80x1,80)
VKİ=27,7 olarak bulunur.

Vücut Kitle İndeksi Tablosu
Boyunuzun iki katının kilonuza bölünmesi ile bulunan vücut kitle indeksi değeri doğal olarak boyunuz sabit kalıp kilonuz arttıkça büyür ya da tam tersi kilonuz azaldıkça bu değer küçülür.

Yukarıdaki örnekte 1,90 boyunda ve 90 kilo ağırlığında olan kişi vücut kitle indeksi tablosundan göre 'fazla kilolu' olduğu tespit edilir. Bu tablo şu şekildedir.

0-18.4: Zayıf
18.5-24.9: Normal
25.0-29.9: Fazla kilolu
30.0-34.9: Şişman, 1. sınıf obez
35.0-44.9: Şişman, 2. sınıf obez
45.0 ve üstü: Aşırı şişman, 3. sınıf obez

2011 yılının son iki ayında, ilaç fiyat düşüşü ve kamu kurum iskontosu artışından kaynaklanan eczane stok zararlarını karşılayan firmaların listesi.

Bilindiği üzere 2011 yılı Kasım ve Aralık ayında yapılan ilaç fiyatları düşüşü ve kamu kurum iskontosu artışı nedeniyle tüm eczanelerimiz ciddi bir stok zararına uğramışlardı.

Oluşan stok zararlarının ilaç firmaları tarafından karşılanması gerektiğini bildiren düzenlemeler İlaç Fiyat Kararnamesi, Sağlık Uygulama Tebliği ve Beşeri İlaçların Fiyatlandırılması konulu tebliğler düzenlenerek bildirilmiştir.

Geçen Süre zarfında eczane stok zararlarını karşıladığını bildiren firma sayısı henüz sadece 10'dur.

Bu firmalar;
Bayer İlaç
Bristol-Myers İlaç
Covidien İlaç
Merck Serono İlaç
Novartis İlaç
Novo-Nordisk İlaç
Roche İlaç
Sanofi Aventis İlaç
Sanofi Zentiva İlaç
Teka Teknik'dir.


TEB'den İlaç Firmalarına İhtarname 19 Temmuz 2012

Malatya'da sahte reçete düzenleme iddiasıyla 16 sağlık çalışanı gözaltına alndı.

Aralarında doktorlarında bulunduğu 16 sağlık görevlisi sahte reçete düzenleme iddiasıyla gözaltına alındı.

Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şubesi'nin yapmış olduğu çalışmada sahte rapo ve reçete tanzim etmek iddialarıyla gözaltına alınan 16 kişinin sorguları sürüyor.

Sorgulamanın ardından gözaltına alınanların adliyeye sevkedilecekleri bildirildi.

İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü, kırmızı, yeşil, mor ve turuncu reçetelerin eskiden olduğu gibi saklanılması gerektiğini duyurdu.

Bilindiği üzere 15 Ocak'ta devreye giren e-reçete uygulaması ile eczanelerin reçete saklama sorumluluğu ortadan kalkmış idi. Fakat bu durumun kırmızı, yeşil, mor ve turuncu reçeteler için geçerli olmadığı Bakanlık mevzuat hükümlerine göre geçerliliğini korumakta.

İEGM, kuruma 'bu reçetelerin saklanıp saklanmayacağı' hususunda gelen sorular üzerine bir bildiri yayınladı. İEGM yaptığı bildiride SGK tarafından başlatılan bu uygulama ile ilgili kendilerine gelen sorular için Bakanlık mevzuat hükümlerini referans göstererek bu reçetelerin eczanelerde saklanması ve nüshalarının kontroller için İl Sağlık Müdürlükleri'ne gönderilmesi gerektiğini duyurdu.

Kırmızı Reçeteli İlaçlar
Yeşil Reçeteli İlaçlar
Turuncu Reçeteli İlaçlar
Mor Reçeteli İlaçlar

Üç boyutlu olarak alınan fonksiyonel MR sayesinde, tümör olan hastanın yaşama şansını artırıyor.

Türk Nöroşirurji Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Murad Bavbek'e göre beyin tümörü ameliyatları zor ve oldukça riskli. Özellikle bazı tümörlerin beynin iç kısımlarında olduğunu söyleyen Bavbek, milimetrik hataların bile beyne hasar verebildiği bu operasyonlarda bu durumun ameliyatın riskini daha da arttırdığını söyledi.

Prof. Dr. Murad Bavbek 'Bazı tümörler derinlerde veya motor bir bölgede yer alabiliyor. Bu durumda nereden beyine girerseniz girin beyne zarar verirsiniz. Hareket merkezi, konuşma merkezi gibi noktalardaki tümörleri temizlerken dikkat edilmezse hasta felç kalabilir ya da konuşamayabilir' dedi ve ekledi: 'Hastanemizde uygulanan 3 Tesla fonksiyonel manyetik rezonans (MR) görüntüleme, intraoperatif ultrason, ve Cavitron Ultrasonic Surgical Aspiration'nın (CUSA) yöntemleriyle bu durumdaki hastaları çok daha kontrollü ameliyat edebiliyoruz. Ameliyat öncesinde; radyoloji uzmanımız Dr. Oktay Algın, hastanın normal MR görüntülerinin yanında, 3 Tesla Fonksiyonel MR'ını ve Difüzyon Tensör Görüntüleme MR'ını çekiyor. Biz normal MR'ların yanında bu 3 boyutlu MR'larını da çekiyoruz. Bu 3 Tesla MR ile alınan fonksiyonel ve anatomik görüntüler bizim işimizi çok kolaylaştırıyor. Bu MR görüntülerinde; müdahale edilecek tümör için en uygun giriş yerini, tümörün ne kadarının çıkarılabileceğini ve tümöre komşu hayati yerleri belirliyoruz. Hastanın bu hayati bölgelerini tespit ettikten sonra kafatasından tümöre ulaşmak için en uygun yeri belirleyerek işaretliyoruz. Böylelikle en kısa ve sorunsuz bölgeden kafatasına giriyoruz.'

Aktarlarda satışı yapılan ürünler konusunda İEGM, İl Sağlık Müdürlüklerine bir yazı gönderdi. Yazıda denetimlerin sıklıkla yapılması gerektiği vurgulandı.

İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü, Sağlık Bakanlığı'ndan izinli olmayan ürünlerin satışının yapıldığı dükkanlara, 5777 sayılı kanun kapsamında izin belgesi verildiği yönünde duyumlar alması üzerine bir yazı yayımladı.

Yayımlanan yazıda, Sağlık Bakanlığı'ndan onaylı olmayan gıda takviyesi adı altında satışı yapılan ürünler için izin belgesi düzenlenmemesi, genelgeye uymayan aktarların tespit edilmesi durumunda ilgili dükkanın izin belgelerinin iptal edilmesi gerektiği belirtildi.

Ayrıca aktar ve bahartçıların vitrinlerinde genelge hükümleri ve 663 sayılı kanuna uymayan durumların tespiti halinde sorumlular hakkında işlem yapılması gerektiği vurgulanırken, geri dönüşümü olmayan sağlık sorunlarının yaşanmaması ve halkın yanıltılarak haksız gelir elde edilmemesi için ilgili dükkanlara sık sık denetim yapılması gerektiği duyuruldu.